Pierwsza wizyta u psychologa: jak wygląda i jak się przygotować

Pierwsza wizyta u psychologa to przede wszystkim rozmowa: opowiadasz, z czym przychodzisz, a psycholog zadaje pytania, żeby lepiej zrozumieć Twoją sytuację, i na koniec proponuje dalsze kroki. Spotkanie trwa zwykle około 50 minut i nie wymaga specjalnego przygotowania, choć warto wcześniej zastanowić się, co jest dla Ciebie najważniejsze. Poniżej opisuję, jak to wygląda u mnie i jak możesz się do tego przygotować.

Dlaczego pierwsza wizyta budzi tyle emocji

Wiele osób odkłada telefon do psychologa miesiącami. Pojawiają się myśli: „może przesadzam”, „inni mają gorzej”, „nie będę wiedzieć, co powiedzieć”. To zupełnie zrozumiałe. Idziesz do obcej osoby, żeby opowiedzieć o rzeczach, o których czasem nie mówisz nawet bliskim.

Chcę od razu powiedzieć jedno: nie trzeba mieć „wystarczająco poważnego” problemu, żeby przyjść. Wystarczy, że coś Cię niepokoi, męczy albo chcesz coś w swoim życiu zmienić i nie wiesz, od czego zacząć. Stres przed pierwszym spotkaniem jest naturalny i zwykle mija w ciągu kilku minut rozmowy.

Jak wygląda pierwsza wizyta u psychologa krok po kroku

Powitanie i kilka spraw organizacyjnych

Na początku chwilę rozmawiamy o tym, jak będzie wyglądać spotkanie. Mówię o zasadach poufności: to, co mówisz w gabinecie, zostaje między nami. Wyjątkiem są sytuacje, w których zagrożone jest życie lub zdrowie Twoje albo innej osoby. Jeśli masz pytania o formę spotkań, to dobry moment, żeby je zadać.

Twoja opowieść

Potem oddaję Ci głos. Możesz zacząć od tego, co jest teraz najtrudniejsze, albo od tego, co skłoniło Cię do umówienia wizyty. Nie musisz mówić w uporządkowany sposób ani opowiadać wszystkiego. Ty decydujesz, czym chcesz się podzielić. Jeśli trudno Ci zacząć, pomogę pytaniami.

Pytania psychologa

Żeby lepiej zrozumieć sytuację, zadaję pytania: od kiedy trwa trudność, jak wpływa na Twoje codzienne życie, pracę, relacje, sen. Pytam też o to, co już próbowałaś czy próbowałeś zrobić i co choć trochę pomagało. Korzystam z terapii skoncentrowanej na rozwiązaniach, więc interesuje mnie nie tylko problem, ale też Twoje zasoby i to, co już działa.

Cel i dalsze kroki

Pod koniec spotkania zastanawiamy się razem, czego potrzebujesz i co chcesz osiągnąć. Czasem jedna rozmowa wystarczy, żeby uporządkować myśli i podjąć decyzję. Czasem warto umówić kilka konsultacji albo rozpocząć dłuższą terapię. Jeśli uznam, że lepszą pomoc otrzymasz u innego specjalisty, na przykład u psychiatry czy psychoterapeuty pracującego w określonym nurcie, powiem o tym otwarcie. Różnicę między jednorazową rozmową a dłuższym procesem opisuję w części o tym, czym konsultacja różni się od terapii.

Jak się przygotować do pierwszego spotkania

Nie musisz się specjalnie przygotowywać. Jeśli jednak chcesz poczuć się pewniej, możesz:

• zapisać kilka zdań o tym, z czym przychodzisz – co Cię niepokoi, od kiedy, w jakich sytuacjach jest gorzej,
• zastanowić się, co chcesz zmienić – nawet jeśli odpowiedź brzmi na razie „chcę, żeby było lżej”,
• przygotować pytania – o formę spotkań, częstotliwość, sposób pracy,
• zabrać ze sobą dokumentację, jeśli ją masz i uważasz za ważną, na przykład wcześniejsze opinie czy informację o leczeniu,
• zaplanować chwilę dla siebie po wizycie – rozmowa potrafi poruszyć i dobrze mieć czas, żeby to w sobie poukładać.

Jeśli spotykamy się online, zadbaj o spokojne miejsce, w którym nikt Ci nie przeszkodzi, słuchawki i stabilne połączenie. O tym, kiedy ta forma się sprawdza, a kiedy lepiej przyjść osobiście, piszę w artykule o plusach i minusach terapii online.

Pierwsza wizyta z dzieckiem lub nastolatkiem

Gdy powodem wizyty jest trudność dziecka, pierwsze spotkanie wygląda nieco inaczej. Często zaczynam od konsultacji rodzicielskiej, bez dziecka. Daje to rodzicom przestrzeń, żeby swobodnie opowiedzieć o tym, co się dzieje, bez obawy, że maluch usłyszy coś, co go zaniepokoi. Dopiero potem zapraszam dziecko, a spotkanie z nim ma formę zabawy, rysowania albo luźnej rozmowy.

Z nastolatkami bywa różnie. Część chce na początku porozmawiać sama, część woli, żeby rodzic był obecny. Staram się to ustalić tak, żeby młoda osoba czuła, że ma wpływ na to, co się dzieje. Więcej o tym, jak przygotować najmłodszych, przeczytasz w tekście o tym, kiedy iść z dzieckiem do psychologa i jak przygotować malucha.

Co dzieje się po pierwszej wizycie

Po wyjściu z gabinetu wiele osób czuje ulgę, że wreszcie powiedziały coś na głos. Zdarza się też, że przez dzień czy dwa wracają trudne myśli albo pojawia się zmęczenie. To normalna reakcja na rozmowę o ważnych sprawach i zwykle szybko mija.

Warto dać sobie chwilę, żeby zastanowić się, jak się czułaś czy czułeś w tej rozmowie: czy było Ci łatwo mówić, czy pytania pomagały coś zobaczyć, czy chcesz kontynuować. Jeśli zdecydujemy się na dalsze spotkania, ustalamy ich częstotliwość i wstępny cel. Na kolejnych wizytach możemy przyglądać się konkretnym sytuacjom, uczyć się nowych sposobów radzenia sobie z emocjami albo krok po kroku przygotowywać się do zmian. Co jakiś czas wspólnie sprawdzamy, czy to, co robimy, rzeczywiście Ci służy.

Czego nie musisz się obawiać

• Oceny. Nie jestem od tego, żeby mówić, co robisz źle. Moją rolą jest pomóc Ci zrozumieć sytuację i znaleźć drogę, która będzie dla Ciebie dobra.
• Presji, żeby od razu wszystko powiedzieć. Zaufanie buduje się stopniowo. Możesz powiedzieć „o tym jeszcze nie chcę rozmawiać” i to jest w porządku.
• Zobowiązania na długie miesiące. Po pierwszej wizycie sama albo sam decydujesz, czy i kiedy chcesz przyjść ponownie.
• Tego, że psycholog „przepisze leki”. Psycholog nie wystawia recept. Jeśli wsparcie farmakologiczne mogłoby pomóc, zasugeruję konsultację u lekarza psychiatry.

Ważne jest też, czy dobrze czujesz się w kontakcie z daną osobą. Jeśli po pierwszej wizycie masz wrażenie, że to nie jest „Twój” psycholog, masz pełne prawo poszukać kogoś innego. Dobra relacja to jeden z najważniejszych elementów skutecznej pomocy.

Najczęstsze pytania

Czy potrzebuję skierowania do psychologa?

Na prywatną wizytę u psychologa nie potrzebujesz skierowania. Wystarczy umówić termin.

Ile trwa pierwsza wizyta?

Konsultacja psychologiczna trwa 50 minut, a konsultacja rodzicielska 60 minut. To wystarczająco dużo czasu, żeby spokojnie porozmawiać i ustalić dalsze kroki.

Co jeśli rozpłaczę się w trakcie rozmowy?

To się zdarza bardzo często i jest zupełnie w porządku. Łzy są naturalną reakcją, gdy mówimy o czymś ważnym. Zawsze jest czas, żeby się zatrzymać i złapać oddech.

Co zrobić, jeśli potrzebuję pomocy od razu?

Jeśli Twoje życie lub życie innej osoby jest zagrożone, dzwoń pod 112. Całodobowo działa Centrum Wsparcia: 800 70 2222. Dorośli mogą zadzwonić na telefon zaufania 116 123, a dzieci i młodzież pod numer 116 111.

Jeśli zastanawiasz się, czy to dobry moment na pierwszą rozmowę, to prawdopodobnie tak. Zapraszam do gabinetu w Gdyni na Wielkim Kacku, blisko Karwin, albo na spotkanie online, jeśli mieszkasz dalej niż w Trójmieście. Termin umówisz przez formularz kontaktowy.